HABER MERKEZİ Asgari Ücret Tespit Komisyonu, gelecek yıl geçerli olacak asgari ücreti belirlemek için ilk toplantısını bugün yapacak.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 2008 yılında uygulanacak asgari ücreti belirlemek üzere komisyonu toplantıya çağırdı. Sosyal Güvenlik Kurumu'ndaki toplantı bugün saat 10:00’da başlayacak.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 5'i işçi, 5'i patron, 5'i de hükümet temsilcisi olmak üzere, toplam 15 kişiden oluşuyor. Komisyonda işçi tarafını Türk-İş "temsil ederken", patron tarafını temsilen TİSK bulunuyor. Bu yapısıyla komisyonda işçilerin hakkını savunacak kimse bulunmuyor.

İş Kanunu gereğince, ücretlerin asgari düzeyinin komisyon aracılığı ile en geç 2 yılda bir belirlenmesi gerekiyor.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı'nın tespit ettiği üyelerden birinin başkanlık ettiği komisyon, en az 10 üyenin katılımıyla toplanıp, oy çokluğu ile karar veriyor. Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu tarafın çoğunluk sağladığı kabul ediliyor.

Komisyon, asgari ücretin belirlenmesinde, “ülkenin içinde bulunduğu sosyal ve ekonomik durumu, ücretliler geçinme indekslerini, bu indeksler yoksa geçinme indekslerini, fiilen ödenmekte olan ücretlerin genel durumunu ve geçim şartlarını” göz önünde bulunduruyor.

Öte yandan, patronların, yanlarında çalışan işçilere komisyonca belirlenen ücretlerden düşük ücret ödememe yükümlülüğü bulunuyor. Patronların, işçilere sağlanan sosyal yardımlar sebebiyle asgari ücretten herhangi bir indirim yapmamaları gerekiyor. Patronların, yayımlanan asgari ücretleri iş yerlerinde işçilerin kolayca görebilecekleri bir yerde ilan etmek zorunluluğu bulunuyor. Fakat bilindiği gibi bu yükümlülüklere uyulmuyor.

Asgari ücret halen 16 yaşını doldurmuş işçiler için brüt 585, net 419,15 YTL olarak uygulanıyor. Asgari ücretten yapılan kesintiler 165,85 YTL'yi buluyor.

2008 Yılı Hükümet Programı'nda asgari ücretin Ocak ayında yüzde 6 oranında artırılması öngörülüyor.

Geçen yıl yapılan artış birkaç ayda eridi
Bu arada, DİSK Birleşik Metal-İş Sendikası Araştırma Dairesi'nin Türkiye İstatistik Kurumu madde fiyatları üzerinden indeksleme yöntemi ile yaptığı araştırmada, 2007 yılında asgari ücrete yapılan yaklaşık yüzde 10'luk zammın temel ihtiyaç maddelerindeki fiyat artışlarının gerisinde kaldığı belirtildi.

Asgari ücrete yapılan zammın en önemli harcama kalemi olan ekmekteki fiyat artışları karşısında alım gücünü 8 ayda tamamen kaybettiği kaydedilen araştırmada, Ekim ayı içinde kaybın yüzde 3'e ulaştığına işaret edildi. Araştırmada, “Aralık 2006'ya göre asgari ücretli 37 adet daha az ekmek alabiliyor. Asgari ücretlinin aldığı 38 YTL zamma karşılık ev kiralarındaki artış yılın 10 ayında 54 YTL'ye ulaştı. Asgari ücretliye yapılan zam kira karşısında ancak Haziran ayına kadar yetti” denildi.

Bu dönemde servis, dolmuş, banliyo trenleri, metro, belediye otobüsü fiyatlarının ortalama yüzde 18,9 artış gösterdiği belirtilen araştırmada, asgari ücretin toplu ulaşımdaki fiyat artışları karşısında yüzde 7,5'luk kayıp yaşadığı vurgulandı.

“Bu ülkenin insanı açlıkla terbiye olmayacaktır”
Birleşik Metal-İş Yönetim Kurulu'nun konuyla ilgili değerlendirmesinde, Türkiye'de yaklaşık 7 milyon kayıtlı işçinin yüzde 44’ünün asgari ücretle çalıştığı ya da asgari ücretli olarak gösterildiği, asgari ücretin ailelerle birlikte toplumda yaklaşık 12-13 milyon kişiyi ilgilendirdiği belirtildi. Değerlendirmede, şu görüşlere yer verildi:

“Antidemokratik yapısı ile işçileri açlığa ve sefalete mahkum eden Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun yapısı emekçilerin ağırlığı artırılarak genişletilmelidir. Görüşmeler kamuoyuna açık hale getirilmeli, anlaşmazlık durumunda işçilerin üretimden gelen güçlerini kullanabilecekleri yasal zeminler oluşturulmalıdır. Asgari ücret net olarak belirlenmeli. Asgari ücret üzerinden alınan vergiler kaldırılmalıdır. Asgari ücretin herkese bölge, yaş, iş kolu vb. ayrımı yapılmaksızın aynı oranda belirlenmesi esas alınmalı, bölgesel asgari ücrete uygulanması yolundaki girişimlerden uzak durulmalıdır. Bu ülkenin insanı açlıkla terbiye olmayacaktır.”